ÇEDES’le İzmir’i kuşatmak!
Mehmet Şakir Örs
Son Köşe Yazıları

ÇEDES’le İzmir’i kuşatmak!

13.12.2024 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Ülkemizin eğitim ve kültür hayatına yönelik gerici müdahaleler son günlerde alabildiğine tırmandı. Tarikatlar, dinci vakıflar bütün güçleriyle eğitim hayatını kuşatmaya çalışıyorlar. Bu alanda da ilgililerden ve yetkililerden destek görüyorlar. Eğitimle ilgili meslek örgütleri, öğretmen sendikaları ardı ardına uyarılar yapıyor.

Bu konudaki son çarpıcı örneği ÇEDES projesi oluşturuyor. Aslında bu projenin ‘çevreme duyarlıyım, değerlerime sahip çıkıyorum’ gibi oldukça masum görünen bir açılımı var. Ancak niyetler ve hedefler çok farklı! Eğitimciler, konunun uzmanları, eğitim kuruluşları bu projeye tümden karşı çıkıyorlar.

ÇOCUKLAR İMAMLARA TESLİM!

Milli eğitimde 50 bini aşkın din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeni var. Buna karşın bu proje kapsamında cami imamları, müezzinler, vaizler, kuran kursu öğreticileri okullarda görevlendiriliyor. Okullarda temizlik görevlisi ve hijyen gereksinimini tam anlamıyla karşılayamayan, öğrencilerin bir öğün beslenmesini sağlayamayan bakanlığın, böylesi tartışmalı bir işe yönelmesi oldukça manidar!

Aslında bu projeden uzun zamandır söz ediliyordu. Ancak kamuoyundan gelen tepkiler üzerine proje bekletiliyordu. Şimdi söz konusu proje yeniden ısıtılıp uygulamaya geçiliyor. Okullara adeta ‘kayyum’ gibi din görevlileri atanıyor. Böylece bir bakıma eğitim de kayyumlaştırılıyor! Okulların bakımı ve temizliğine, halk eğitim merkezlerine bütçe bulamayanların, atanmamış onca bekleyen öğretmeni atayamayanların, bu işlere yönelmesi ilginç!

İLK UYGULAMA BORNOVA’DA

ÇEDES uygulaması için Bornova’da müftülük harekete geçip ilçe milli eğitimine adeta talimat verir gibi yazı gönderiyor. Bornova’daki okullarda görevlendirilen din adamlarının listesini veriyor. Milli eğitim de 99 okula bu talimatı ve isimleri tebliğ ediyor.

İşin ilginç bir boyutu da; projenin uygulama alanı ve dini eğitim adresi olarak, iktidar partisi il başkanının ailesinin adını taşıyan caminin belirlenmesi. Doğrusu insan bu tartışmalı projenin neresinden tutacağını şaşırıyor! Her yanıyla siyasi hedefli bir yaklaşım!

İZMİR PİLOT KENT

Bu proje için İzmir’in ‘pilot kent’ seçilmesini de çok anlamlı buluyoruz. Aydınlanmanın, çağdaşlığın kenti İzmir, böylesi gerici ve çağ dışı projelerle eğitim alanından kuşatılmak isteniyor! Eğitimciler bu projeyi ‘pedagojik cinayet’ olarak tanımlıyorlar.

Bunca yıldır hiçbir seçimde İzmir’de tutunamayan ve başarılı olamayan siyasal yaklaşımlar; uzun erimde, eğitim alanından İzmir’i kuşatmaya çalışıyor! Ancak bunların da sonuç vermeyeceği, İzmir’in aydınlanmanın ve çağdaşlığın simge kenti olduğu bir kez daha görülecek!

***

Denizli-Çal’ın Kuvvacı müftüsü

Devrim şehidi Kubilay’ı 10 gün sonra anmaya hazırlanıyoruz. Bilindiği gibi Kubilay, 23 Aralık 1930’da dinci yobazlar tarafından katledilmişti. Halkın dini duyarlılıklarını istismar edenler, tarih alanını da kendi kontrolleri altında tutmaya çalışıyorlar. Bu nedenle de İskilipli Atıf gibi ulusal kurtuluş mücadelesine karşı çıkmış din hocalarını ve yobazları sahipleniyorlar.

Oysa ulusal kurtuluş tarihimizde, emperyalist işgalcilere boyun eğmemiş, ulusal kurtuluş savaşına destek çıkmış, kurtuluş için mücadele bayrağı açmış din adamları da var. Bunların da araştırılması, bilinmesi ve günümüze / geleceğe aktarılmasının yararlı olacağını düşünüyoruz.

ÇAL MÜFTÜSÜ ÇALGÜNER

İşte onlardan biri de dönemin Çal müftüsü Ahmet İzzet Çalgüner. Ailesinin verdiği bilgiye göre; istiklal mücadelesi öncesinde yörede işgalci kuvvetlere mukavemet gösterilmemesini isteyen bazı din adamlarına karşın, Çal müftüsü Kuvvayi Milliye’den yana saf tutmuş ve halkı örgütlemişti.

Kuvvacılara destek olmak isteyen 150 dolayında hemşehrisi ile silah kuşanıp milli kuvvetlere katılmıştı. Sonra da silahlı cephe savaşında aktif biçimde yer tutmuşlardı. İşgal döneminde Yörük Ali Efe kuvvetleriyle de işbirliği yaparak, düşmanın Denizli’ye girmesini engellemişlerdi.

ÇİFTE İSTİKLAL MADALYALI

Mandacılığa karşı çıkan ve milli mücadele döneminde halifeye değil halkına bağlı olarak çalışan bu değerli müftünün, genç kuşaklarca da bilinmesi ve tanınması gerekiyor. Çalgüner ailesinin günümüzdeki temsilcileri, büyük dedelerinin tarihimizdeki iki istiklal madalyası taşıyan tek Kuvvacı olduğunu söylüyorlar.

Ege’deki ulusal kurtuluş mücadelesi, yaşandığı dönemden günümüze asırlık bir zaman dilimi geçmesine karşın; hâlâ yeterince bilinmediğini düşündüğümüz böylesi kahramanlıklarla ve ilginç öykülerle dolu.

ANISI YAŞATILMALI

Çalgüner ailesi, yerel yönetimlerden öncelikle Çal’ın Kuvvacı müftüsünün anısına sahip çıkılmasını istiyor. Bu bağlamda mezar alanının düzenlenmesini talep ediyor. Çal’da kurtuluş mücadelesinin başladığı 15 Mayıs’ın her yıl anılmasını ve bu kapsamda düzenli etkinlikler yapılmasını bekliyorlar.

Bir başka beklentileri de restorasyonu yapılan ve fotoğrafları görülen karargah evinin, belediye tarafından kültür tarih rotası içine alınması. Biz de, bu konularda, Denizli büyükşehir ile Çal ilçe belediyelerinin üstlerine düşen görevleri yerine getireceklerine inanıyoruz.

***

İş dünyası ve kadın kongresi

Son dönemde İzmir iş dünyası oldukça hareketli. Ege Sanayici ve İşinsanları Derneği (ESİAD) tarafından düzenlenen ekonomi zirvesi, geçtiğimiz günlerde İzmir’de yapıldı. Zirve, yalnızca İzmir’le sınırlı kalmayıp, ülke ölçeğinde iş dünyasının temsilcilerini de İzmir’de buluşturdu. Başta TÜRKONFED ve TÜSİAD başkanları olmak üzere iş dünyası temsilcileri, İzmir’den ülkeyi yönetenlere ve özellikle de ekonominin karar alıcılarına anlamlı mesajlar verdiler.

Bizce ekonomi zirvesinin ana mesajı; ekonomide yaşanan sıkıntıların temel çözümünün, ülkemizde demokrasinin ve hukukun egemen kılınmasından geçtiğiydi. TÜRKONFED Başkanı Süleyman Sönmez, ‘hukukun üstünlüğü ilkesi üzerinde şüphe uyandıran tüm unsur ve uygulamalar geride bırakılmalı’ diyerek; ekonomideki yapısal dönüşümün ancak bağımsız yargı ve güçlü bir eğitim reformu ile mümkün olacağını söyledi.

İktidara yönelik sert eleştirilerde bulunan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, ‘siyasi baskı altındayız’ dedi. Tugay, İzmir’e yatırım yapmak ve katma değer yaratmak isteyen  herkesin yanında olduklarını vurguladı. İZTO Başkanı Mahmut Özgener, ‘yüksek enflasyon ortamından çıkılmalı’ derken; ev sahibi ESİAD Başkanı Sibel Zorlu, zirvenin iş dünyasına ilham vermesi dileğinde bulundu.

Ekonomi zirvesinin ardından Batı Anadolu Sanayicileri ve İş İnsanları Dernekleri Federasyonu‘nun (BASİFED) yeni başkanı Semiha Güneş de basın temsilcileri ile buluştu. Şubat ayında İzmir’de kadın kongresi toplayacaklarını açıkladı. Tarihi İktisat Kongresi sürecinde toplanan ilk ‘Kadın Kongresi’nden 102 yıl sonra toplanacak bu kongre; günümüzde kadının iş ve ekonomi yaşamına katılıp ağırlığını koyması açısından önemli mesajlar verecek.  

Yazarın Son Yazıları

Ege’nin toplumcu ve muhalif damarı

Anadolu coğrafyasında yüzyıllar önce yaşanmış önemli bir toplumsal hareket var. Osmanlı’nın baskısına, zulmüne karşı eşitliğin, kardeşliğin ve dayanışmanın türküsünü söyleyenlerin öğretisi, geçmişten günümüze kadar ulaşıyor. Biz de onları ve mücadelelerini tüm yönleriyle kavramaya çalışıyoruz.

Devamını Oku
16.01.2026
Toplumsal mücadele

Hayatın o durdurulamaz akışında bir yılı daha geride bıraktık

Devamını Oku
13.01.2026
Ege’de muhalefet arayı açıyor

PİAR Araştırma, bölgelerde yaptığı siyasi parti oy tercihi anketinin sonuçlarını kamuoyu ile paylaştı. Buna göre Ege Bölgesi’nde iktidar partisi ile ana muhalefet CHP arasındaki oy farkı oranı yüzde 17.7 olarak belirlendi.

Devamını Oku
09.01.2026
Emperyalizm...

Son dönemlerde birçok siyasal çevre “emperyalizm” tanımını artık kullanmaz olmuştu.

Devamını Oku
06.01.2026
Bir Ege güzellemesi

Bir Ege güzellemesi

Devamını Oku
02.01.2026
Zor ve zorlu yıl

Her yılın sonunda yeni bir yıla girerken geçmiş yılın toplu bir değerlendirmesini yapmak gelenektendir.

Devamını Oku
30.12.2025
İktidar İzmir'i kilitliyor!

Güzel İzmir, birçok bakımdan Türkiye’nin öncü kentidir. Yakın siyasal ve sosyal tarihimizde birçok ilk bu güzel kentte yaşanmıştır. O nedenle de her fırsatta, “İzmir Türkiye’nin batıya açılan kapısıdırpenceresidir” diyoruz.

Devamını Oku
26.12.2025
Emekliler...

Geçim ve barınma kaygısıyla ucuz otel odalarına sığınmak zorunda kalan emeklilerin durumu, günlerdir yüreklerimize kor düşürdü!

Devamını Oku
23.12.2025
‘Kooperatifler daha iyi bir dünya kurar’

ooperatifçilikle güçlü bir gönül bağımız var. Kuşaklar boyu üzüm üreticiliği ile uğraşmış ailemizin adeta genlerinde kooperatifçilik var. Biz de yıllar boyu hem bir çalışan hem de bir üretici olarak tarım kooperatifçiliğinin ve toplumsal mücadelelerin içinde bulunduk.

Devamını Oku
19.12.2025
Niobe’nin gözyaşları

Manisa’da dün gözyaşı adeta sel olup aktı!

Devamını Oku
16.12.2025
Tarım SOS veriyor!

Ülkemizin ekonomik-sosyal yaşamında yaşanan olumsuzluklardan en çok etkilenen kesimlerin başında tarım kesimi geliyor. Bu olumsuzluklar kırsaldan kente, üreticiden tüketiciye uzanarak gıda zincirinin tüm halkalarını kapsıyor.

Devamını Oku
12.12.2025
Emeğin asgarileşmesi

Ülkemizin kendine özgü ekonomi-politiği bağlamında; yılın son günlerinde çalışanları ve emeklileri maaş artış beklentisi sarar.

Devamını Oku
09.12.2025
Egeliler ‘Hadi gari’ diyor!

Ege ve Egeli ile özdeşleşmiş bir ifade vardır. Egeliler günlük yaşamda çok sık “Hadi gari” sözcüklerini kullanırlar. Bu ifade, içinde bulunulan duruma göre bazen bir hayret ifadesidir bazen de bir hareketlenme çağrısıdır.

Devamını Oku
05.12.2025
Halkın bütçesi

Bütçe görüşmeleri ve tartışmaları, ekonomi-politik değerlendirmeler açısından büyük önem taşır.

Devamını Oku
02.12.2025
CHP kurultayı ve Ege

Cumhuriyetin kurucu ve ülkemizin birinci partisi Cumhuriyet Halk Partisi’nin (CHP) 39. olağan kurultayı, bugün Ankara’da toplanıyor. 31 Mart 2024 yerel seçimlerinde neredeyse bütün Batı Anadolu’yu CHP kırmızısına boyayan Egeli seçmenlerle CHP arasında çok köklü ve güçlü bağlar var.

Devamını Oku
28.11.2025
Umut ve direniş kurultayı

Günlerdir İBB iddianamesini ve CHP’ye yönelik yargısal kuşatmayı tartışıyoruz.

Devamını Oku
25.11.2025
Ekolojik yaşam savunucuları

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP30) Brezilya Belem’de çalışmalarını sürdürürken ülkemizin ekolojik yaşam savunucuları da alanlara çıkıyorlar.

Devamını Oku
21.11.2025
Umudu örgütlemek ve büyütmek

Küresel kapitalizmin neden olduğu ve otoriter siyaset anlayışlarının daha da ağırlaştırdığı iktisadi ve siyasal bunalımlar, bütün dünyada katmerlenerek devam ediyor.

Devamını Oku
18.11.2025
Asfalyalar atmasın!

Kış mevsimi kendini hissettirmeye başladı. Kış mevsiminin oldukça zor ve zorlu koşulları var. Öncelikle ısınma ve giyinme giderleri dar gelirli ailelerin belini büküyor. İçinde bulunduğumuz koşullarda elektrikle ısınmaya çalışmak, aile bütçeleri açısından başlı başına bir yıkım haline geliyor.

Devamını Oku
14.11.2025
Küresel adaletsizlik ve otoriterlik

Emperyalizme karşı duruşun ve mücadelenin simgesi, Kurtuluş Savaşı’nın önderi Mustafa Kemal Atatürk’ü; vefatının 87. yılında saygıyla andık, anıyoruz.

Devamını Oku
11.11.2025
Yerele darbe!

Bir zamanlar yereli güçlendireceğiz, yereli daha çok yetkilendireceğiz diyerek iktidara gelenler, son dönemde tam tersi işlere yöneliyorlar.

Devamını Oku
07.11.2025
CHP ile uğraşmayı bırakın!

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün ilk genel başkanı olduğu CHP, Cumhuriyetin kurucu ve ülkemizin birinci partisi.

Devamını Oku
04.11.2025
Doğa ve iklim uyarıyor!

Son dönemde doğa ve iklim koşullarındaki gelişmeler, değişimler günlük hayatımızı derinden etkilemeye başladı. Deprem tehlikesi ve iklim krizi artık hepimizi daha çok ilgilendiriyor. İzmir ve Ege Bölgesi de bütün bu gelişmelerden alabildiğine etkileniyor.

Devamını Oku
31.10.2025
Cumhuriyet ve demokrasi

Demokrasi, Cumhuriyetle birlikte düşünülmesi ve birlikte anılması gereken çoğulcu, halkçı yönetsel sistemdir, anlayıştır. Her ikisi de birbirini bütünler ve tamamlar.

Devamını Oku
28.10.2025
Ege’nin Cumhuriyet sevdası

Yeni bir Cumhuriyet bayramı kutlaması daha yaklaşıyor. Başta Ege ve Egeliler olmak üzere bütün halkımız, Cumhuriyetin 102. yaşını coşkuyla kutlamaya hazırlanıyor.

Devamını Oku
24.10.2025
‘Asgari’ hayatlar

Yıl sonu yaklaşırken çalışanların ve emeklilerin büyük çoğunluğunu yeni yıl maaş artışlarının telaşı sarar.

Devamını Oku
21.10.2025
Tarım ve gıda, temel sorun

Dün 16 Ekim Dünya Gıda Günü’ydü. Bu anlamlı gün nedeniyle uzmanlar ve ilgili kuruluşlar konuyla ilgili açıklamalar yaptılar.

Devamını Oku
17.10.2025
‘Metal fırtına’

Türkiye’nin emek tarihinde metal emekçilerinin çok ayrı bir yeri vardır.

Devamını Oku
14.10.2025
CHP’de il kongrelerinden olağan kurultaya

Türkiye’nin kurucu-ülkenin 1. partisi Cumhuriyet Halk Partisi, kongreler ve kurultay sürecini yaşıyor. Önce mahalle delegelerinin seçimi ile başlayan süreç, ilçe kongreleri ile devam etti. Şimdi sırada il kongreleri var.

Devamını Oku
10.10.2025
Halk siyaseti

TBMM’nin açılışı sonrasında ortaya çıkan fotoğraflar, siyaset çevrelerinde tartışılmaya devam ediyor.

Devamını Oku
07.10.2025
Halk silkeleniyor!

İktidarın muhalif belediyeleri yönetsel açıdan kuşatması ve mali olarak silkelemesinin faturası doğrudan halka çıkıyor. Muhalif belediye başkanlarınca yönetilen kentlerde yaşayanlar, bu silkelemelerden alabildiğine etkileniyorlar.

Devamını Oku
03.10.2025
Derin yoksulluk

Ülkemizde büyük çoğunluğun temel gündemini ekonomik sorunlar oluşturuyor.

Devamını Oku
30.09.2025
Toprağıma, zeytinime dokunma!

Ege’de çevre sorunları ile birlikte çevre mücadelesi de büyüyor. Özellikle Muğla yöresinde kömür ve maden çıkarma amaçlı doğaya müdahaleler sürüyor. Ege’nin simge ağacı zeytin başta olmak üzere tarım ve orman alanları zarar görüyor. Verimli tarım toprakları yok ediliyor.

Devamını Oku
26.09.2025
‘Ev-Genç’liler!

Geçmiş dönemlerde siyasal ve toplumsal alanlarda gençlikten söz edilirken usa önce “Dev-Genç” gelirdi.

Devamını Oku
23.09.2025
Üreticiye darbe üstüne darbe!

İçinde bulunduğumuz aylar, Ege’nin tarım kesiminde hasat dönemidir.

Devamını Oku
19.09.2025
Siyasal direniş

Ülke ve halk olarak çok ilginç günlerden geçiyoruz.

Devamını Oku
16.09.2025
İktidar, İzmir’e kör ve sağır!

Ülkemiz genel anlamda zor ve zorlu bir dönemden geçiyor. Başta siyasal ve toplumsal gerginlikler olmak üzere, pek çok sorun halkı olumsuz etkiliyor. Ekonomik-sosyal sorunların dayanılmaz ağırlığı, yurttaş çoğunluğunun günlük yaşamını adeta bir cendereye dönüştürüyor.

Devamını Oku
12.09.2025
Yeniden kurtuluş ve kuruluş

Bugün 9 Eylül İzmir’in kurtuluş günü

Devamını Oku
09.09.2025
‘Uçun kuşlar uçun İzmir’e doğru...’

Güz döneminin başlangıcı olan eylül ayını doğrusu çok severiz. Yaz aylarının aşırı sıcağından, rehavetinden, tatil havasından çıkışı ifade eder.

Devamını Oku
05.09.2025
Barış arayışı ve mücadelesi

30 Ağustos Ulusal Bağımsızlık Günü ile 1 Eylül Dünya Barış Günü’nü ardı ardına kutladık. Ulusal Kurtuluş Savaşı ile bağımsızlığını kazanmış ve Cumhuriyeti kurmuş bir ülkenin yurttaşları olarak ulusal bağımsızlık ve barış günlerini birlikte kutluyor ve ortaklaşa sahipleniyoruz.

Devamını Oku
02.09.2025